Flřtilei­ir
  • Venjulegt letur
  • Stˇrt letur

Afkomendarannsˇkn

Meginmßl

Ůessi hˇprannsˇkn var meginverkefni rannsˇknarst÷­varinnar ß ßrinu 2000.  Til hennar var bo­i­ b÷rnum ■eirra ■ßtttakenda Ý Hˇprannsˇkn Hjartaverndar er fengi­ h÷f­u kransŠ­a­stÝflu og til samanbur­ar b÷rnum ■ßtttakenda er ekki h÷f­u fengi­ kransŠ­a­stÝflu.  Erf­a­frŠ­i­nefnd anna­ist ger­ skrßa yfir ■essa afkomendur.

═ Afkomendarannsˇkn Hjartaverndar leitum vi­ svara vi­ ■eirri spurningu hvort řmsir ■ekktir ßhŠttu■Šttir hjarta- og Š­asj˙kdˇma sÚu mismunandi eftir ■vÝ hvort anna­ e­a bß­ir foreldrar hafi fengi­ kransŠ­astÝflu e­a ekki.

Alls eru Ý ■essari hˇpsko­un 7.958 einstaklingar, 5.351 Ý rannsˇknarhˇp og 2.607 Ý vi­mi­unarhˇp. Skipulagi ■essarar rannsˇknar var Ýtarlega lřst Ý sÝ­ustu ßrsskřrslum.  Rannsˇknin hˇfst Ý lok j˙nÝ 1997 og Ý upphafi ■essa starfsßrs h÷f­u veri­ sko­a­ir 1948 karlar og 2201 kona ˙r ■essum hˇp.  ┴ starfsßrinu voru sko­a­ir 723 karlar og 599 konur.  Ůannig h÷f­u mŠtt til sko­unar 2671 karl og 2800 konur Ý lok starfsßrsins e­a 5471 ■ßtttakandi.

┴ ßrinu sem  framkvŠmd rannsˇknar hˇfst, ßkva­ SPRON (Sparisjˇ­ur ReykjavÝkur og nßgrennis) a­ styrkja Hjartavernd til a­ gera lokaßtak Ý Afkomenda­rannsˇkn, ■vÝ a­ Ý ljˇs kom ■egar um helmingur ■ßtttakenda haf­i komi­ til rannsˇknar, a­ afkom­end­­ur ■eirra sem fengi­ hafa kransŠ­astÝflu eru Ý mun meiri ßhŠttu en ■eir sem voru Ý vi­mi­unarhˇp.

Ni­urst÷­ur sem hÚr eru kynntar eru ˙r ■eim hluta ■ř­isins sem haf­i veri­ rannsaka­ur fyrir ßg˙st 1999.  Ůß h÷f­u 3383 afkomendur h÷f­u veri­ rannsaka­ir 1563 karlar (1093 Ý tilfellahˇpi / 470 Ý vi­mi­unarhˇpi) og 1820 konur (1235 Ý tilfellahˇpi /585 Ý vi­mi­unarhˇpi)

  • Me­alaldur karla var 47 /- 9 ßr og kvenna 48 /- 9 ßr.
  • Blˇ­■rřstingur var hŠrri Ý tilfellahˇpi en Ý vi­mi­unarhˇpi hjß k÷rlum (Ý slagbili 2.3% (p=0,01) og hlÚbili 2.5% (p= 0.001). Hjß konum var ■essi munur a­eins marktŠkur Ý hlÚbili (1.3% (p=0,015)).
  • Blˇ­fitugildi voru einnig ˇhagstŠ­ari Ý tilfellahˇpi.
  • Hjß konum var heildarkˇlesterˇl og LDL kˇlesterˇl marktŠkt hŠrra (3.6% ( p=0,01) og 5.6% (p<0,001) og HDL kˇlesterˇl marktŠkt lŠgra (3.4% (p=0,02)) Ý tilfellahˇpi.
  • Hjß k÷rlum var a­eins marktŠkur munur fyrir HDL kˇlesterˇl sem var lŠgra (4.2% p=0,003) Ý tilfellahˇpi.
    Enginn munur var ■ˇ ß heildarkˇleterˇli og LDL kˇlerterˇli milli hˇpanna.
  • Ekki var heldur marktŠkur munur ß blˇ­sykri e­a ■rÝglyserÝ­um ■egar lei­rÚtt var fyrir ■yngdarstu­li. Ůyngarstu­ull var hŠrri Ý tilfellahˇpi hjß bß­um kynjum 2.2% hja┤k÷rlum (p=0,047) og 2.7% hjß konum (0,03).

┴lyktun
Afkomendur hafa ˇhagstŠ­ari samsetningu ßhŠttu■ßtta ef foreldrar hafa fengi­ kransŠ­astÝflu.  Ůessar ni­urst÷­ur geta haft mikilvŠg ßhrif ß forvarna­starf.

Fyrstu ni­urst÷­ur ˙r rannsˇkninni birtust Ý tÝmaritinu Hjartavernd, ßri­ 2000; 1 tbl.37.ßrg.
KransŠ­astÝfla hjß foreldrum er ßkvar­andi fyrir ßhŠttu■Štti hjarta- og Š­asj˙kdˇma Ý afkomendum eftir MargrÚti B. AndrÚsdˇttur ßsamt Gunnari Sigur­ssyni, Helga Sigvaldasyni, Nikulßsi Sigf˙ssyni, Ugga Agnarsyni og Vilmundi Gu­nasyni.